Home / Wijkgeschiedenis

Wijkgeschiedenis

De wijk Malburgen heeft een relatief jonge geschiedenis. De gemeente Arnhem wilde eind jaren ‘20 van de vorige eeuw gaan uitbreiden aan de overkant van de Rijn. Na de realisatie van de Rijnbrug (nu de huidige John Frost Brug) in 1935 begon men in 1937 met de aanleg van infrastructuur en bouw van woningen. Tot dan bestond Arnhem Zuid feitelijk nog niet.

malburgen geschiedenis 1932

Het gebied ten zuiden van de Rijn in 1932 waar vanaf 1937 de wijk Malburgen zal verrijzen

Malburgen eerste wijk van Arnhem Zuid
De eerste stukjes Arnhem Zuid is wat nu de bekend staat als Malburgen oud West (omgeving Sleedoornlaan – Haagdoornstraat) en Malburgen oud Oost-Noord (omgeving Orchislaan – Suikerland, Groene Weide, Vissenbuurt en Graslaan.) De eerste woningen waren gericht op ambtenaren en de middeninkomens. Om toekomstige bewoners de brug over te krijgen om in Arnhem Zuid te komen wonen kregen de eerste bewoners de woning gestoffeerd opgeleverd. Arnhem Zuid en dus Malburgen telde tot het midden van de oorlog ongeveer zo’n 1500 inwoners.

Malburgen geschiedenis 1930

Omgeving Graslaan eind jaren dertig

Malburgen tijdens de oorlog
Tijdens de tweede wereldoorlog werd er nog gebouwd, onder andere in de Vissenbuurt en Kruidenbuurt. In 1944 werd er met de bouw gestopt. 1944 was ook het eerste jaar van de oorlog dat veel woningen in Malburgen schade opliepen of werden vernietigd, zoals in de Veerpolderstraat of aan de Graslaan. Een verslag van een bewoonster tijdens de slag om Arnhem kunt u hier lezen.

Malburgen geschiedenis 1945

Woningen aan de Sleedoornlaan in 1945

Malburgen na de oorlog
Na de oorlog werden de vooroorlogse ideeën over de stadsplanning van Arnhem Zuid opzij geschoven. Er was een groot tekort aan woningen, er moest gebouwd worden, veel en vlug. Dit resulteerde in veel en goedkope woningen. Schoon gebikte puinstenen uit de vernietigde binnenstad van Arnhem werden onder andere gebruikt voor de bouw van deze woningen vlak na de oorlog.

Malburgen geschiedenis 1950

Nieuwe huurwoningen aan de Zuringstraat

De explosieve jaren ‘50 en ‘60
Tijdens de jaren ’50 en ’60 groeide de wijk Malburgen explosief. Het merendeel van de woningen waren arbeiderswoningen in opdracht gebouwd en verhuurt door de toen nog gemeentelijke Dienst Volkshuisvesting Arnhem. Naast heel veel kleine laagbouwwoningen verscheen ook de eerste hoogbouw van Malburgen. De portiekflats, zoals aan de Huissensestraat en de bekende voorheen geel gekleurde flats in Malburgen West aan de Gelderserooslaan.

geschiedenis Malburgen jaren 50

Huissensestraat in de jaren vijftig

De jaren ‘70
Eind jaren ’60 begin jaren ‘70 krijgt Malburgen er twee deelwijken bij. De deelwijk Immerloo en de deelwijk Het Duifje. Beide wijken hebben een eigen kenmerkende opzet grotendeels gericht op de lage- en middeninkomens. Immerloo wordt gekenmerkt door 6 grote flatblokken in een parkachtige omgeving. Het Duifje bestaat vooral uit hofjes met rijwoningen met aan de rand van de deelwijk 2 grote flatblokken in dezelfde stijl als in Immerloo.

Malburgen geschiedenis jaren 70

Luchtfoto van de wijk Het Duifje en op de achtergrond de net gereed zijnde flats in Immerloo

De roerige jaren ’80 en ‘90
Malburgen werd tijdens de jaren ’80 en ’90 vooral gekenmerkt door sociale problematiek, criminaliteit en (drugs)overlast. Veel autochtone bewoners trokken weg uit de wijk. Er voor in de plaats kwamen veel bewoners met een niet-Nederlandse achtergrond. Door de eenzijdige bouw en samenstelling bestaande uit vooral huurwoningen en -flats was er veel verloop en bewoners bonden zich niet aan hun omgeving of wijk. Veel nieuwe bewoners zagen Malburgen als een opstap naar iets beters.

Malburgen geschiedenis jaren 80

Hoefbladlaan begin jaren tachtig

De ambitieuze jaren 2000
Gemeente en woningcorporatie Volkshuisvesting begonnen begin 2000 met de ontwikkeling van plannen voor een ambitieuze vernieuwing. Naast meer dan 2500 nieuwe woningen, verkoop van huurwoningen en de afbraak van vrijwel alle goedkope huur-portiekflats  zette de gemeente samen met Volkshuisvesting ook in op sociale vernieuwing. Hiervoor werden ook de voor Malburgen beschikbare Vogelaargelden gebruikt.
Goede voorzieningen, veel groen, gemêleerde bouw van zowel koop als huur en daarbij bewonersbetrokkenheid middels inspraak bij de realisering van nieuwe en op te knappen wijkdelen was de kern van het Ontwikkelingsplan Malburgen.

Stadseiland en Plantage buurten
Het Ontwikkelingsplan betekende ook de ontwikkeling van 2 geheel nieuwe buurten in Malburgen, het Stadseiland met zijn karakteristieke dijkwoningen in wijkdeel oost-noord en de Plantagebuurt in wijkdeel West. Met de realisering van beide buurten telt de wijk Malburgen ruim 18.000 inwoners

2010 tot heden
Door de economische crisis en een verandering in de wetgeving voor de bouw door corporaties is het Ontwikkelingsplan nog niet volledig uitgevoerd. Door een veranderende vraag op de woningmarkt en bezuinigingen zal het plan op veel punten worden gewijzigd. De ongeveer 500 woningen die nog gepland staan, zullen voor een gedeelte gericht zijn op lagere inkomens en geplande koopwoningen worden huurwoningen. Locaties voor de toekomstige bouw zijn de omgeving Zeegsingel, de dijkzones in Oost en West, het Wheme gebied in wijkdeel Oost en aan de westelijke kant van de Plantagebuurt.

Historische & kenmerkende locaties in Malburgen
Door de relatief jonge geschiedenis van de wijk Malburgen, de oorlogsgeschiedenis en het ontwikkelingsplan zijn er weinig echt historische locaties meer in Malburgen. ‘Hotel’ Zuid (voor de oorlog Rijnhotel) is een gebouw die ook historisch kenmerkend is voor de wijk Malburgen. Het voormalige hotel ligt aan de Nijmeegseweg, tussen beide wijkdelen in.

<–pagina in ontwikkeling–>